పొలిటికల్ పవర్ – ప్రత్యేక కథనం

కల్తీ నీటి దందా.. ప్రాణాల మీద చెలగాటం!

నిబంధనలకు నీళ్లొదులుతున్న అనధికార వాటర్ బాటిల్స్ వ్యాపారం

ప్రస్తుత కాలంలో ఎండాకాలం మాత్రమే కాదు, అన్ని కాలాల్లోనూ మంచినీటి అవసరం విపరీతంగా పెరిగింది. ప్రయాణాలు చేసేటప్పుడు, బస్టాండ్లు, రైల్వే స్టేషన్లు, హోటళ్లు, కిరాణా షాపులు మరియు చిన్న చిన్న బంకుల్లో ప్యాకేజ్డ్ డ్రింకింగ్ వాటర్ బాటిల్స్ విరివిగా అమ్ముడవుతున్నాయి. అయితే, ఈ దాహం తీర్చే నీళ్లే ప్రజల ప్రాణాల మీదకు తెస్తున్నాయని నిపుణులు హెచ్చரிస్తున్నారు. ఎలాంటి అనుమతులు, నాణ్యతా ప్రమాణాలు లేకుండా సాగుతున్న అనధికార వాటర్ బాటిల్స్ వ్యాపారం ప్రజారోగ్యానికి పెను ముప్పుగా మారుతోంది.

నిబంధనలకు తూట్లు.. అనుమతులు లేని ఫ్యాక్టరీలు

నిబంధనల ప్రకారం మార్కెట్లోకి విడుదల చేసే ప్రతి వాటర్ బాటిల్ తప్పనిసరిగా BIS (భూ ప్రమాణాల సంస్థ) మరియు FSSAI (భారతీయ ఆహార భద్రతా ప్రమాణాల ప్రాధికార సంస్థ) అనుమతులు కలిగి ఉండాలి. నీటిని శుద్ధి చేసే ప్లాంట్లు భూగర్భ జలాలను సేకరించే ముందు అధికారుల అనుమతి తీసుకోవాలి. కానీ, అనేక ప్రాంతాల్లో ఎలాంటి అనుమతులు లేని నకిలీ ప్లాంట్లు గుట్టుచప్పుడు కాకుండా పుట్టుకొస్తున్నాయి. బోర్వెల్స్ లేదా కలుషితమైన మురుగు నీటిని కూడా ఎలాంటి ప్రాసెసింగ్ చేయకుండానే సాధారణ ఫిల్టర్లతో బాటిళ్లలో నింపి మార్కెట్లోకి వదిలేస్తున్నారు.

కనిపించని బ్రాండ్లు.. ప్రమాదకరమైన రంగులు

అసలు తయారీదారు ఎవరో కూడా స్పష్టంగా ముద్రించని లోకల్ బ్రాండ్లు మార్కెట్లో రాజ్యమేలుతున్నాయి. ప్రసిద్ధ కంపెనీల పేర్లను పోలిన పేర్లతో, తక్కువ ధరకు లభించే ఈ బాటిళ్లను ప్రజలు ఆకర్షితులై కొనుగోలు చేస్తున్నారు. ఈ బాటిళ్ల తయారీకి నాణ్యత లేని ప్లాస్టిక్ (PET) ను వాడుతున్నారు. ఇలాంటి ప్లాస్టిక్ బాటిళ్లలో నీరు నిల్వ ఉండటం వల్ల, రసాయనాలు నీటిలో కలిసి క్యాన్సర్ వంటి ప్రాణాంతక వ్యాధులకు దారితీసే అవకాశం ఉందని వైద్యులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

అనారోగ్యాల ముప్పు

అనుమతి లేని, కలుషితమైన నీటిని తాగడం వల్ల ప్రజలు తీవ్రమైన ఆరోగ్య సమస్యల బారిన పడుతున్నారు:

• వాంతులు, విరేచనాలు (Gastroenteritis)
• టైఫాయిడ్, జాండీస్ (కామర్ల వ్యాధి)
• కడుపు సంబంధిత ఇన్ఫెక్షన్లు
• దీర్ఘకాలికంగా కిడ్నీలపై తీవ్ర ప్రభావం

అధికారుల పర్యవేక్షణ కొరవడటంతో..

నిబంధనలు ఉల్లంఘించి అనధికారికంగా వాటర్ బాటిల్స్ విక్రయిస్తున్న వారిపై ఆహార భద్రతా అధికారులు, రెవెన్యూ మరియు మున్సిపల్ అధికారులు ఎప్పటికప్పుడు తనిఖీలు నిర్వహించాల్సి ఉంది. అయితే, కొన్ని ప్రాంతాల్లో తనిఖీలు నామమాత్రంగానే సాగుతుండటంతో అక్రమ వ్యాపారులు మరింత బరితెగిస్తున్నారు.

తీసుకోవాల్సిన జాగ్రత్తలు – హెచ్చరికలు

• బాటిల్ కొనుగోలు చేసేటప్పుడు దానిపై BIS మరియు FSSAI మార్కులు ఉన్నాయో లేదో పరిశీలించాలి.
• సీల్ సరిగ్గా ఉందో లేదో చూసి, తయారీ తేదీ, గడువు ముగిసే తేదీని (Expiry Date) గమనించాలి.
• అనుమానాస్పదంగా ఉండే లోకల్ బ్రాండ్లు, రంగు మారిన ప్లాస్టిక్ బాటిళ్లను కొనుగోలు చేయకపోవడమే మంచిది.

ప్రజల ప్రాణాలతో చెలగాటమాడుతున్న ఇలాంటి అక్రమ వాటర్ బాటిల్స్ తయారీదారులపై సంబంధిత శాఖల అధికారులు వెంటనే స్పందించి కఠిన చర్యలు తీసుకోవాలని ‘పొలిటికల్ పవర్’ దినపత్రిక డిమాండ్ చేస్తోంది.